Trị nám da do cháy nắng

TRỊ NÁM DA DO CHÁY NẮNG 

I. Nám da do cháy nắng là gì?

Cháy nắng hay còn gọi là sunburn là hiện tượng da bị bỏng rát, sạm màu, nám do tác động từ tia UVA, UVB từ ánh nắng mặt trời.

II. Biểu hiện của nám da do cháy nắng như thế nào?

Da bỏng rát, nóng đỏ, có thể gây lột da và sau đó để lại những vết, đốm, mảng sạm tối màu mà chúng ta hay gọi là nám da.

Mảng nám, sạm có thế xuất hiện ở nhiều vị trí, thông thường hay gặp nhất ở vùng da gò má, gần mang tai, vùng tráng,… vì những vị trí này chịu sự tác động mạnh từ ánh nắng mặt trời.

Nám da do cháy nắng rất dễ gặp phải
Nám da do cháy nắng rất dễ gặp phải

III. Nguyên nhân gây nên tình trạng nám da do cháy nắng

Sắc tố melanin tồn tại trong da dưới lớp đáy hạ bì, chúng có chức năng bảo vệ da khỏi các tác động nguy hiểm của các nguồn tia tử ngoại, đặc biệt là từ ánh nắng mặt trời.

Nếu làn da chọi tác động của tia nắng, đặc biệt là tia UV mạnh trong thời gian dài thì hệ thống tế bào cmelanocytes của da buộc phải sinh ra melenin nhiều hơn, khiến nó tự kích hoạt chế độ khác của cơ thể, gọi là Apoptosis. Và khi sắc tố melanin được sản sinh quá mức, chúng sẽ trồi lên bề mặt bảo vệ để bảo vệ cơ thể theo phản xạ tự nhiên, từ đó hình thành các mảng sắc tố sạm màu hơn bình thường mà chúng ta vẫn hay gọi là nám da.

IV. Đối tượng hay mắc phải tình trạng nám da do cháy nắng

Nám da do nắng từ ánh nắng mặt trời có tỷ lệ người mắc cao nhất vì bất kể ai cũng có thể chịu ảnh hưởng. Trong đó, những đối tượng hay mắc phải tình trạng này gồm:

–  Những người sinh sống thuộc vùng khí hậu nhiệt đới, cận xích đạo, những khu vực có cường độ chiếu sáng của ánh nắng mặt trời mạnh quanh năm có nguy cơ cao hơn.

– Những người có công việc thường xuyên hoạt động ngoài trời, đi biển,… thuộc diện nguy cơ bị sạm da do cháy nắng cao.

– Ngoài ra, những đối tượng khác làm việc trong môi trường thường xuyên chịu ảnh hưởng của các loại tia tử ngoại từ màn hình máy tính, điện thoại, nguồn đèn,… cũng có nguy cơ sạm nám cao dù không ra ngoài nắng.

Những người thường tiếp xúc với ánh nắng mặt trời có nguy cơ bị nám da rất cao
Những người thường tiếp xúc với ánh nắng mặt trời có nguy cơ bị nám da rất cao

V. Cơ chế điều trị nám da do cháy nắng

1. Ngăn chặn yếu tố nguy cơ là bước quan trọng trong việc điều trị nám da do cháy nắng

a. Chống nắng bảo vệ da 

Tránh nắng:

– Tuyệt đối tránh nắng trong khoảng thời gian 9h00 sáng đến 4h00 chiều.

– Không phơi nắng trực tiếp trong mọi trường hợp.

Chống nắng:

+ Sử dụng các loại kem chống nắng chống được UVA và UVB có chỉ số SPF 30 và cao hơn.

+ Sử dụng 30 phút trước khi ra nắng, thoa nhắc lại mỗi 2-3g, thoa đủ lượng kem cần thiết, không sử dụng kem chống nắng gây kích ứng da.

– Tránh các loại thuốc uống, thực phẩm chức năng và kem bôi làm tăng nhạy cảm ánh sáng.

– Dùng quần dài, áo dài tay, nón rộng vành, kính mát, khẩu trang che mặt… để bảo vệ da

b. Tác động lên melamin: ngăn chặn và loại bỏ

b1. Sử dụng các loại thuốc thoa:

Cơ chế tác dụng Hợp chất

Ức chế tyrosinase Hydroquinone

Mequinol

Azelaic acid

Arbutin & deoxyarbutin

Licorice extract

Rucinol

Ellagic acid

Oligopeptide (decapeptide-12 0.01%)

Resveratrol

4 – hydroxyl – anisole

2,5 – dimethyl – 4 hydroxy 3 (2H) – furanone

N –acetyl glucosamine

Kích thích luân chuyển (turnover) tế bào sừng Retinoids

Giảm chuyển melanosome Retinoids

Ức chế trypsin từ đậu nành

Niacinamide

Tương tác với chất đồng Kojic acid

Ascorbic acid

Ức chế trưởng thành của melanosome Arbutin và deoxyarbutin

Ức chế thụ thể hoạt hóa protease 2

Ức chế plasmin.

Giảm sản xuất melanin thông qua alpha-MSH

Oxy hóa và phân hủy melanin Ức chế trypsin từ đậu nành

Tranexamic acid

Beta –carotene

Lignin peroxidase

b2. Lột bằng hóa chất:

– Trichloroacetic acid 20%

– Jessner’s solution

– Glycolic acid 20-70%

– Salicylic acid 20-30%

– Amino fruit acid 20-60%

– Mặc dù lột bằng hóa chất có thể cải thiện nám da bằng cách lấy đi các melanine không cần thiết, tuy nhiên nó có thể gây kích ứng, từ đó dẫn đến tình trạng tăng sắc tố sau viêm. Tác dụng phụ này đặc biệt thường gặp ở bệnh nhân có làn da sậm màu.

– Lột bằng glycolic acid với nồng độ tăng dần có thể là một biện pháp hỗ trợ có ích cho liệu pháp thuốc thoa trong trường hợp nám da thượng bì khó điều trị. Tuy nhiên có thể gây nên tình trạng tăng sắc tố sau điều trị, cần thảo luận với bệnh nhân lợi ích và nguy cơ mang lại trước khi điều trị. Lột bằng lactic acid chưa nghiên cứu đủ để khuyến cáo sử dụng.

– Lột bằng acid salicylic chưa được chứng minh là có lợi ích đáng kể.

– Lột bằng các phương pháp khác cần bằng chứng thêm nữa để khẳng định việc sử dụng hỗ trợ là có ích lợi

====> Tham khảo thêm : điều trị nám da nội tiết

 b3. Điều trị bằng laser và ánh sáng

– Laser tái tạo bề mặt Fractional được FDA công nhận trong điều trị nám da và đã chứng minh là có một số lợi ích; tuy nhiên, cần có các nghiên cứu có đối chứng thêm nữa để đánh giá hiệu quả trong điều trị nám da.

– Ánh sáng IPL có thể đem lại lợi ích tương đối như là một liệu pháp hỗ trợ ở những bệnh nhân nám thượng bì khó điều trị.

– Liệu pháp laser QS Nd:YAG với năng lượng thấp có khả năng giảm biến chứng do nhiệt.

Điều trị nám da do cháy nắng cần được phân tích và áp dụng phương pháp điều trị phù hợp
Điều trị nám da do cháy nắng cần được phân tích và áp dụng phương pháp điều trị phù hợp

VI. CÁC LỰA CHỌN ĐIỀU TRỊ

– Lựa chọn 1: Chế phẩm kết hợp bao gồm hydroquinone, retinoid và steroid bôi 1 lần buổi tối hay hydroquinone 4% thoa 2 lần/ngày trong 6 tháng. Azelaic acid

Lựa chọn 2: Lột bằng glycolic acid mỗi 4-6 tuần bắt đầu ở nồng độ 30% và tăng dần cho đến nồng độ dung nạp tốt

Lựa chọn 3: Laser IPL

Điều trị hỗ trợ Ascorbic acid (vitamin C) tại chỗ

Kojic acid

Các chất chống oxy hóa đường uống: vitamin A, C, E, PP, PLE…

Điều trị nám da do cháy nắng cần lưu ý những điều gì?

Việc điều trị nám do cháy nắng có những yêu cầu chuyên môn riêng, không phải muốn trị là bôi kem lên liền được mà việc trị nám da cháy nắng cần phải có phác đồ và liệu trình đặc trưng. Trước khi muốn điều trị nám da do cháy nắng chúng ta cần phải khôi phục và tái tạo làn da trước để da khỏe hơn, giảm tỉnh trạng bỏng rát, sau đó mới đến việc trị nám da do cháy nắng. Hoặc cũng có thể phục gồi và điều trị song song theo chỉ định của Bác sĩ.

Điều trị nám da do cháy nắng cần có liệu trình chặt chẽ từ bác sĩ chuyên khoa
Điều trị nám da do cháy nắng cần có liệu trình chặt chẽ từ bác sĩ chuyên khoa

Để điều trị nám da do cháy nắng được an toàn và hiệu quả, cần tuân theo sự chỉ định nghiêm ngặt của Bác sĩ chuyên khoa. Nếu không, khi làn da đang bị tổn thương do cháy nắng mà còn sử dụng sản phẩm bừa bãi rất dễ dẫn đến việc da bị kích ứng, tổn thương sâu thêm, khiến cấu trúc da bị hư hỏng.

Nếu bạn đang cần tư vấn về tình trạng da cũng như điều trị nám da cháy nắng thì có thể liên hệ trực tiếp với Bác sĩ chuyên khoa da liễu phòng khám hana để được hỗ trợ.

Hotline hỗ trợ: 0937 445 669